Bakü Slavyan Üniversitesi’nde İkinci Uluslararası Balkan Araştırmaları Konferansı Gerçekleştirildi

Azerbaycan’ın saygın yükseköğretim kurumlarından biri olan Bakü Slavyan Üniversitesi (BSU), 26 Eylül 2025 tarihinde İkinci Uluslararası Balkan Araştırmaları Konferansına ev sahipliği yaptı. Konferans, Balkan coğrafyasına yönelik akademik araştırmaları desteklemek, kültürlerarası diyaloğu güçlendirmek ve bölgesel akademik iş birliklerini geliştirmek amacıyla düzenlendi. Etkinliğe çeşitli ülkelerden çok sayıda akademisyen, araştırmacı ve öğrenci katılım sağladı.

Konferansın en dikkat çekici gelişmelerinden biri, Bakü Slavyan Üniversitesi ile Üsküp Aziz Kiril ve Metodiy Üniversitesi (UKIM) arasında imzalanan akademik iş birliği anlaşması oldu. Bu önemli uluslararası ortaklık, BSU rektörü Prof. Dr. Anar Nagiyev ve UKIM rektörü Prof. Dr. Biljana Angelova tarafından resmi olarak imzalandı.

Anlaşma kapsamında iki üniversite arasında öğrenci ve öğretim üyesi değişim programlarının yanı sıra, ortak bilimsel projelerin yürütülmesi, akademik yayınların desteklenmesi ve kültürel etkinliklerin organize edilmesi gibi çeşitli alanlarda iş birliği yapılması öngörülüyor.

Konferansa katılanlar arasında, Üsküp Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Başkanı Prof. Dr. Osman Emin de yer aldı. Prof. Dr. Emin, Türk dili ile Balkan dilleri arasında kurulacak bilimsel iş birliklerinin, yalnızca dilbilimsel değil, aynı zamanda tarihsel ve kültürel bağların da akademik düzlemde yeniden keşfedilmesine katkı sağlayacağını vurguladı.

Konferansın açılışında yapılan konuşmalarda, üniversiteler arası bu tür akademik girişimlerin sadece bilimsel bilgi üretimini değil, aynı zamanda farklı halklar arasında karşılıklı anlayış, kültürel yakınlık ve akademik dayanışmayı da teşvik ettiği ifade edildi.

Yetkililer, bu iş birliğinin ilerleyen yıllarda yeni ortak programlar, araştırma merkezleri ve kültür projeleri ile daha da genişletileceğini belirtti. Bu tür girişimlerin, sadece iki üniversite arasında değil, Azerbaycan ve Kuzey Makedonya arasındaki diplomatik ve kültürel ilişkilerin de güçlenmesine katkı sunması bekleniyor.

Üsküp Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Oktay Ahmed’e Mainz’dan Akademik Davet

Üsküp “Blaze Koneski” Filoloji Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü öğretim üyelerinden Prof. Dr. Oktay Ahmed, Almanya’nın köklü yükseköğretim kurumlarından Mainz Johannes Gutenberg Üniversitesi’ne davet edilerek 16–20 Temmuz 2025 tarihleri arasında akademik bir ziyaret gerçekleştirdi.

Ziyaret kapsamında Prof. Ahmed, 17 Temmuz’da Mainz Üniversitesi Slavistik, Türkoloji ve Zirkumbaltik Çalışmaları Enstitüsü (Institut für Slavistik, Turkologie und zirkumbaltische Studien) bünyesindeki Türkoloji Bölümü lisans, yüksek lisans ve doktora öğrencilerine yönelik bir ders verdi.

Bölüm başkanı Prof. Dr. Julian Rentzsch’in organize ettiği konferansta Prof. Ahmed, “Linguistic Redundancy: Evidence from Turkish” (Dilsel Gereksizlik: Türkçe Kanıtları) başlıklı İngilizce bir sunum gerçekleştirdi.

Konferans, Johannes Gutenberg Üniversitesi bünyesinde düzenlenen ve uluslararası düzeyde tanınmış birçok Türkologu ağırlayan “Colloquia Philologiae Turcicae et Orientalis” adlı konferans dizisinin bir parçasıydı.

Etkinliğe yalnızca Türkoloji Bölümü’nden değil, üniversitenin diğer bölümlerinden de öğretim üyeleri ve özellikle doktora öğrencileri yoğun ilgi gösterdi.

Sunumun ardından gece yarısına kadar süren canlı akademik tartışmalar, hele hele doktora öğrencilerinin yönelttiği derinlemesine sorularla son derece verimli geçti.

Ziyaret süresince Prof. Dr. Julian Rentzsch ve Prof. Dr. Oktay Ahmed arasında Makedonya Türk ağızları, çağdaş Türkçe, Eski Türkçe, Türkçenin diğer dillerle ilişkileri, Makedonca ve yapay zekâ gibi çeşitli konular üzerine kapsamlı bilimsel görüş alışverişinde bulunuldu.

Fonetik, morfolojik ve sentaktik düzeydeki gereksizlik (redundancy) konuları ile özellikle konferansın odak noktalarından biri olan Türkçedeki çatı ekleri (voice markers) üzerine yapılan tartışmalar son derece öğretici ve yapıcı geçti.

Ayrıca, Prof. Dr. Rentzsch ve Prof. Dr. Ahmed, iki kurum arasında yakın gelecekte gerçekleştirilebilecek ortak proje ve çalışmalar üzerine özel müzakerelerde bulundular.

Üsküp ve Mainz üniversiteleri ile bu iki kurumun Türkoloji bölümleri arasında 2017 yılından bu yana öğretim üyesi ve öğrenci hareketliliğine olanak tanıyan bir Erasmus anlaşması bulunmaktadır.

Bu ziyaret, Prof. Dr. Oktay Ahmed’in Mainz Üniversitesi’ne ikinci akademik katkısı oldu. Daha önce, 2017 yılında yine aynı kurumun davetlisi olarak ders vermişti.

Prof. Dr. Osman Emin’den Bakü Slavyan Üniversitesi’ne Akademik Ziyaret

Üsküp Aziz Kiril ve Metodiy Üniversitesi Filoloji Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölüm Başkanı Prof. Dr. Osman Emin, Bakü Slavyan Üniversitesi’nin davetlisi olarak Mayıs 2025 boyunca, tam bir ay süreyle Azerbaycan’da akademik çalışmalar yürütmektedir.

Prof. Dr. Emin, bu kapsamda verdiği derslerde Balkanlar’ın sosyo-kültürel yapısı, özellikle Kuzey Makedonya’daki Türk kültürünün ve edebiyatının gelişimi üzerine kapsamlı bilgiler sundu. Öğrencilerin aktif katılımıyla gerçekleşen derslerde, Balkan coğrafyasında Türk izlerinin izlenebilirliği, edebi üretimin tarihsel seyri ve kültürel kimliğin korunması gibi konular ele alındı.

Prof. Dr. Emin, derslerin yanı sıra çeşitli konferanslara da katılım sağladı. 7-8 Mayıs tarihlerinde düzenlenen XVI. Uluslararası Bilimsel Konferans’ta, Balkanlar’daki Türk kültürünün yansımaları ve dil-edebiyat temelli kültürel köprüler üzerine bir sunum gerçekleştirdi. Konferans kapsamında Balkan Türklerinin kimlik, dil ve kültür ekseninde karşılaştığı sorunlar detaylı biçimde analiz edildi.

15 Mayıs 2025 tarihinde “Balkanlar ile Azerbaycan Arasındaki Kültürel Bağlar” başlıklı sunumu gerçekleştiren Prof. Dr. Emin, Balkanlar ile Türk Dünyası arasında tarihsel süreç içinde gelişen siyasi, kültürel ve edebi ilişkileri değerlendirdi. Farklı fakültelerden öğrencilerin yoğun ilgi gösterdiği sunumda, salon tamamen dolarken, soru-cevap bölümünde genç akademik kuşağın konuya dair derin ilgisi gözlemlendi.

Akademik program kapsamında ayrıca Bakü Slavyan Üniversitesi Doğu Avrupa ve Balkan Çalışmaları Fakültesi ile Balkan ve Türkiye Bölgeleri Bölümü akademisyenleri arasında çeşitli görüşmeler gerçekleştirildi. Bu görüşmelerde, eğitim, dil, edebiyat ve kültür alanlarında ortak projeler ve iş birliği olanakları ele alındı. Türk dili ve edebiyatı, Balkan dillerinin öğretimi, karşılaştırmalı edebiyat çalışmaları, çeviri faaliyetleri ve ortak yayınlar gibi başlıklarda fikir alışverişi yapıldı.

Prof. Dr. Osman Emin’in Mayıs 2025 boyunca süren Bakü Slavyan Üniversitesi’ndeki akademik programı, yalnızca bilgi paylaşımıyla sınırlı kalmayıp, kültürel etkileşim ve ortak tarih bilincinin geliştirilmesine de önemli katkılar sundu. Ziyaret, Üsküp ile Bakü arasında kurulacak gelecekteki akademik projeler için güçlü bir temel oluştururken, Balkanlar ile Türk Dünyası arasındaki tarihî bağların daha derinlemesine anlaşılmasına yönelik önemli bir adım olarak değerlendirildi.